Showing posts with label tranh-tre. Show all posts
Showing posts with label tranh-tre. Show all posts

Tuesday, August 9, 2011

Tranh tre hun khói – Cái hồn của làng quê Việt Nam

Đã một lần đến với Bắc Ninh, bạn không thể không bị cuốn hut bởi những làn điệu dân ca quan họ, những câu hát trao duyên của những bậc liền anh liền chị. Mang trong mình truyền thống văn hoá Kinh Bắc lâu đờ, Bắc Ninh cũng là quê hương của những làng quê nổi tiếng như Tranh Đông Hồ, Đúc đồng Đại Bái,… và cũng chính trên mảnh đất này , Xuân Lai được biết đến là một làng nghề trê gia dụng hun khói duy nhất của Việt Nam Người dân Xuân Lai – Gia Bình luôn tự hào với nghề tre của mình. Không ai nhớ chính xác nghề đã có tự bao giờ, nhưng theo các cụ cao tuổi trong làng, nghề chắc phải có từ vài trăm năm trước vì khi họ lớn lên đã thấy cả làng làm thợ. Thời ấy, các cụ tự mày mò, sáng tạo để làm ra các đò dùng chủ yếu để phục vụ sinh hạot trong gia đình và dùng trong sản xuất nông nghiệp như : đan thúng, rổ, rá, làm trõng tre, giường, tràng kỷ,… với nhiều nét hoa văn độc đáo.

Có lẽ, với truyền thống sản xuất đồ tre gia dụng lâu đời như vậy nên niềm đam mê nghề nghiệp đã thấm sâu vào tâm hồn của mỗi người thợ xuân lai.Thợ ở đây không có phường có hội, không có khoán ước, không giữ bí mật . Mọi người học tập lẫn nhau, con lối nghiệp cha, đời này qua đời khác thành nghề cổ truyền bên cạch nghề nông truyền thống. Trải qua biết bao thăng trầm, nhiều lúc nghề sản xuất đồ tre gia dụng ở đây tưởng không tồn tại trước sự xuất hiện hàng loạt các sản phẩm đồ gia dụng sản xuất công nghiệp bằng nhựa hay gỗ ép … Không chịu để nghề truyền thống mai một, những người thợ tâm huyết ở Xuân Lai đã ngày đêm mày mò nghiên cứu để đa dạng và nâng cao chất lượng các sản phẩm thuần chất tre của mình. Và sản phẩm tre hun khói với những gam màu đen bóng tự nhiên đã ra đời đem lại những vẻ đẹp độc đáo trong trang trí nội thất, tôn vinh sắc đẹp tự nhiên, được người tiêu dùng hết sức ưa chuộng.

Để có được những sán phẩm hun khói đẹp là cả một kỳ công. Sau khi khai thác tre trúc thường được ngâm dưới ao vài tháng để tránh mối mọt, đồng thời tăng độ dẻo dai . Trước khi được vớt lên, tre được lắn thẳng và xếp vào lò hun bằng rơm trộn đất sét. Lò chỉ có khói không có lửa và được trát kín nhiều ngày đêm. Tuỳ thuộc vào màu sắc yêu cầu , thời gian được điều chỉnh phù hơp : nếu là mầu nâu thời gian sẽ ngắn hơn trong khi màu đen bóng yêu cầu thời gian hun dài hơn và có thể phải hun nhiều lần hơn. Tạo mầu sắc mong muốn đã khó, việc sử dụng nguyên liệu tre đã hun để tạo thành các vật dung lại càng yêu cầu tính sáng tạo và sự khéo léo của người thợ Xuân Lai. Có biết bao các sán phẩm đã được tạo ra , từ các loại, bàn, ghế ,xích đu, giường, tủ kệ sách báo … cho đến các loại bình phong , đèn khay …với các kiểu dáng và kích thước khác nhau. tất cả đều được người thợ Xuân lai làm một cách kỹ lưỡng tạo nên sự chắn chăn và vẫn giữ nguyên vẹn vẻ đẹp mộc mạc của chất liệu tre hun, vẻ đẹp mang chất hoài cổ mà không đâu có được

Đặc biệt những người thợ Xuân Lai đã sáng tạo những mảnh tranh chỉ có hai sắc vàng và nâu đen khá nhã nhặn bằng kỹ thuật cạo tinh trên chất liệu tre hun. Họ đã thổi hồn cái dân dã , chất dân tộc của dòng tranh Đông Hồ vào tranh ttre với những chủ đề như vinh hoa phú quý , tùng cúc trúc mai , tích kiểu ,tố nữ, bát tiên … hay tạo lên những bức tranh mang nội dung hiện đại.

Giờ đây các sản phẩm tre gia dụng hun khói của Xuân Lai đã có mặt ở các cửa hàng lớn tại hà Nội , Huế, TP Hồ Chí Minh … và là su hướng trang trí nội thất của nhiều công trình ngnhệ thuật. Tre hun Xuân Lai cũng là sản phẩm được khách hàng trên thế giới ưa chuộng như Nhật, Mỹ, Đài Loan hay thị trường các nước Châu Âu. Cái nét hoài cổ tre hun Xuân Lai sẽ còn mãi mãi niềm đam mê của bạn bè khắp nơi trên thế giới.

Trang trí tranh tre trong nhà bạn

Tranh tre phù hợp với mọi loại không gian trang trí truyền thống- hiện đại và hơn thế nữa nó sẽ là một món quà độc đáo mà bạn có thể dành tặng cho những người thân yêu.



Tranh tre - một loại hình nghệ thuật hoàn toàn mới

Tranh tre Xuân Lai là một loại hình nghệ thuật hết sức độc đáo - chưa từng có trên thế giới với chất liệu thể hiện hoàn toàn là " tre hun khói ".

- Người nghệ nhân chọn tre và xử lý bằng phương pháp ngâm truyền thống mất khoảng 4 đến 6 tháng để vừa chống mốc, mọt vừa giữ được độ dẻo, bền vốn có. Sau đó, tre được cạo vỏ và đưa vào lò hun bằng rơm và mùn để có màu nâu đen.

- Tre sau khi hun được người nghệ nhân tách ra thành những mảnh tre. Những mảnh tre sau khi được chẻ được ghép thành mê tranh theo từng loại kích cỡ. Người nghệ nhân vẽ hình lên mê tre và bắt đầu khắc tranh.Công đoạn cuối là dùng dao để cạo lớp vỏ màu nâu đen của tre hun.

- Một bức tranh tre nghệ thuật phụ thuộc rất nhiều vào tay nghề của người nghệ nhân cạo. Không giống như các họa sỹ vẽ tranh đựơc sử dụng đủ màu sắc, nghệ nhân tranh tre chỉ dùng một thanh dao để cạo lớp vỏ màu nâu đen làm sao cho nổi bật các mảng đậm - nhạt, sáng - tối”. Với hai màu đen, trắng trên chất liệu tự nhiên, những bức tranh tre mang một vẻ đẹp hoài cổ, bí ẩn nhưng thể hiện đậm nét văn hoá truyền thống của dân tộc. Hiện nay, tranh tre đã và đang trở thành một loại sản phẩm cao cấp, có giá trị trên thị trường được khách

hàng trong và ngoài nước ưa chuộng.

Tranh tre đông hồ tứ quý



















Nghề tre làng Xuân Lai

Làng Xuân Lai (xã Xuân Lai, huyện Gia Bình, tỉnh Bắc Ninh) vốn nổi tiếng từ lâu với nghề thủ công có nguyên liệu là tre. Từ cây tre gần gũi, chân chất của thôn quê, những người thợ nơi đây đã sản xuất ra rất nhiều mặt hàng có giá trị thẩm mỹ cao, phục vụ không chỉ nhu cầu trong nước mà còn xuất ra cả nước ngoài.

Ngày trước, Xuân Lai thường sản xuất các mặt hàng tiêu dùng thường ngày như rổ, rá, bàn ghế, giát giường, cần câu… Ngày nay, bên cạnh các sản phẩm truyền thống ấy, làng nghề còn sản xuất khung đèn, mành trang trí, bàn ghế sang trọng, các loại tranh, câu đối, chữ nho… đáp ứng được nhu cầu thẩm mỹ của thị trường.

Có theo dõi quá trình chế tác ra các sản phẩm mỹ nghệ ấy, ta mới thấy hết được nét tài hoa của những người thợ Xuân Lai.

Ở giữa làng Xuân Lai là mái đình và chùa với gốc đa già tỏa bóng yên bình như bao làng quê Bắc Bộ khác

Tre – nguyên liệu chính được phơi rải rắc khắp các con đường trong làng. Tre này là tre rừng, được các lái buôn đem về từ Cao Bằng, Thái Nguyên, Lạng Sơn…

Tre được phơi rải rác khắp làng

Những người thợ thủ công đã nhanh nhạy áp dụng máy móc vào sản xuất, khiến cho công việc trở nên nhẹ nhàng hơn trước nhiều

Sau khi khoan lỗ và ráp các chi tiết lại với nhau, người ta dùng súng hơi để đóng đinh cố định

Những khe nứt nẻ sẽ được nhồi bột tre và nhỏ keo vào để lấp kín

Ở Xuân Lai có những gia đình chuyên sản xuất tranh trên chất liệu tre. Các loại tranh thường được vẽ là tranh phong cảnh thôn quê, tranh dân gian Đông Hồ

Cặp tranh chăn trâu của dòng tranh Đông Hồ được “truyền hồn” sang tranh tre Xuân Lai.

Bộ tranh tứ bình “Tứ quý” của dòng tranh Đông Hồ được “truyền hồn” sang tranh tre Xuân Lai

Những ống tre được ngâm nước sau hai, ba tháng thì đem lên hun thành màu đen hay cánh gián; rồi chẻ ra thành các mảnh rồi nẹp thành những phên với nhiều kích thước tùy loại tranh

Người thợ dùng chiếc lưỡi cưa được mài sắc một đầu để cạo những lớp màu cánh gián do hun lửa. Đây là một cách “vẽ” rất đặc biệt của của làng Xuân Lai

Nhờ nghề truyền thống này, trong làng đã dần mọc lên khá nhiều ngôi nhà khang trang



@ Boong

TRANH TRE VIỆT NAM

Tranh tre là loại hình nghệ thuật bằng chất liệu mới của Việt nam. Tâm hồn, văn hoá và bản sắc dân tộc Việt Nam được thể hiện bằng đường nét và màu sắc tự nhiên của tre với rất nhiều thể loại từ tranh dân gian, tranh phong cảnh và tranh nghệ thuật hiện đại.

Tranh tre là loại hình nghệ thuật bằng chất liệu mới của Việt nam. Tâm hồn, văn hoá và bản sắc dân tộc Việt Nam được thể hiện bằng đường nét và màu sắc tự nhiên của tre với rất nhiều thể loại từ tranh dân gian, tranh phong cảnh và tranh nghệ thuật hiện đại. Với ngành nghề thủ công truyền thống, chất liệu không thay đổi, Công ty Cổ Phần Hoàng Quốc, nhà xưởng đặt tại Cụm CN Trường Xuân, Tam Kỳ, Quảng Nam, đã sản xuất và tham gia triển lãm tại thành phố Hồ Chí Minh trong tháng 3 vừa qua và được sự chú ý đặc biệt của du khách Mỹ, các nước Châu Âu. Đây là một mặt hàng độc đáo mang tính nghệ thuật cao trong những mặt hàng mây-tre-lá- Một thế mạnh của tỉnh Quảng Nam cần được phát huy và khuyến khích.





Gallery tranh tre hun khói(P.2)



















Gallery tranh tre hun khói